200 bezoekers tasten ‘circulair bouwen’ af op eerste masterclass

5 juli 2018 door Sarah Verbeeck

IMG_1116.JPG

In 2019 komt in Westerlo het eerste circulaire gebouw van België te staan: ’t Centrum. Rond dat gebouw en het bouwproces lanceerde Kamp C, samen met enkele partners, een innovatief leertraject. Het startschot werd gegeven op vrijdag 28 juni met de masterclass ‘Circulair bouwen’. “Een circulair gebouw kan veel meer waarde creëren dan alleen de kost van de materialen en de werkuren.”

Niet minder dan tweehonderd belangstellenden trokken op vrijdag 28 juni naar het Elzenveld in Antwerpen. Daar organiseerde Kamp C de eerste masterclass ‘Circulair bouwen’, in samenwerking met het Nederlandse consortium ATP (Alba Concepts, Turntoo en PLEKvoor). Na een verwelkoming door trendwatcher Stefaan Vandist schetsten drie sprekers – Jonathan Verdonck van Kamp C, Thomas Rau van Turntoo en Jeroen Troost van PLEKvoor – het belang van circulair bouwen.

“De circulaire economie draait om het slim gebruiken van grondstoffen, producten en goederen, zodat ze hergebruikt kunnen worden. Een circulair gebouw kan ook flexibel worden ingezet”, aldus Jonathan Verdonck. “Circulair aanbesteden vraagt dan ook om een andere denkwijze. Kamp C stelt een pakket met ambities voor, in plaats van een waslijst aan eisen. Bedrijven kunnen zelf oplossingen en innovaties voorstellen. Op juridisch vlak vraagt dat nog wat aanpassingen, maar de massale belangstelling voor onze masterclass bewijst dat er een toekomst is voor circulair bouwen.”

Drie workshops

De eigenlijke masterclass bestond uit drie workshops rond belangrijke aspecten van circulair bouwen: de inhoud, het proces en de financiën. Op inhoudelijk vlak stond een functiegerichte aanpak centraal. Jonathan Verdonck: “In een circulair bestek verschuift de aandacht van het ‘wat’ naar het ‘hoe’. Je legt niet vast welke items je nodig hebt, zoals een bepaald type lampen of radiatoren, maar welke functies je wilt realiseren: temperatuur regelen, luchtvochtigheid controleren … Zo’n functionele uitvraging geeft de markt ruimte om slimmere oplossingen te bedenken.”

Het resultaat van een functiegericht bestek is – als alles goed verloopt – een geïntegreerde contractvorm. De opdrachtnemer is niet alleen een uitvoerder, maar denkt mee na over hoe de gevraagde functies gerealiseerd kunnen worden. Ook financiering en onderhoud kunnen aan het contract worden toegevoegd. Dat leidt tot een andere manier van ontwerpen, want de producent van bepaalde materialen is ook verantwoordelijk voor het onderhoud en de eventuele terugname ervan.

Gemeenschappelijke belangen

Het sleutelwoord in een geïntegreerde aanpak is vertrouwen. Voor circulair bouwen bestaan nog geen blauwdrukken, de partners gaan samen door een leerproces. “Een goede samenwerking kun je niet afdwingen: geïnteresseerden gaan best op zoek naar gemeenschappelijke belangen, zoals een gemeenschappelijke winst of vooraf bepaalde prestaties”, weet Jonathan Verdonck. “Als de overheid alle risico’s neemt, zal de marktpartij minder geëngageerd zijn om problemen op te lossen en vice versa.”

Daarnaast zijn er heel wat contractuele opties die een goede samenwerking kunnen bevorderen. Voorbeelden daarvan zijn een marktconsultatie, waarbij wordt nagegaan of de markt een vraag van de overheid kan en wil beantwoorden, of een concurrentiegerichte dialoog, waarbij de overheid eerst met de markt overlegt over wat mogelijk is en daarna pas criteria vastlegt.

Waarde creëren

De derde en laatste workshop van de masterclass ‘Circulair bouwen’ draaide rond het financiële plaatje. Daarbij lag de nadruk niet op winst maar op waardecreatie. Jonathan Verdonck: “De businesscase van een gebouw omvat vandaag alleen de kost van de materialen en de werkuren. Maar een circulair gebouw kan veel meer waarde creëren. Zo zijn er minder schaarse grondstoffen nodig om het te bouwen en steunt het op hernieuwbare energie.”

Een circulair gebouw vormt ook een gezonde omgeving voor de mensen die er wonen of werken. Uit onderzoek blijkt dat 30 procent van het ziekteverzuim in Vlaanderen toe te schrijven is aan de werkomgeving. Een ‘gezond’ gebouw heeft dus veel meer waarde dan alleen de optelsom van de materialen. Het bepalen van die waarde vraagt om een nieuw soort berekeningen, die volop worden ontwikkeld.

Labels:

  • Eerste ontwerp van de INDU-ZERO blueprint is klaar

    Het INDU-ZERO-project is intussen halfweg. Dit is het ideale moment om mee te delen dat we intussen een grote mijlpaal bereikt hebben. Tijdens de INDU-ZERO partnermeeting in het Nederlandse Enschede begin januari, hebben enkele projectpartners het eerste ontwerp van de product-, fabrieks- en logistieke blueprint gepresenteerd. We hebben bovendien nog anderhalf jaar de tijd om de blueprint te finetunen en te finaliseren.

    Lees meer
  • “Kamp Circulair” bouwt op Kamp C het eerste volledig circulair gebouwde bedrijfsgebouw van België

    Kamp C zal op zijn site in Westerlo het eerste volledig circulaire bedrijfsgebouw in Vlaanderen bouwen. Kamp C heeft het afgelopen jaar een circulaire aanbesteding opgezet om een geschikt bouwconsortium te kiezen om deze innovatieve opdracht uit te voeren. Het einde van de aanbesteding werd op 17/01/2020 afgerond en de keuze is gevallen op het consortium Kamp Circulair.

    Lees meer
  • Stapt jouw bedrijf over naar een circulair bedrijfsmodel?

    Op 11 februari start het derde co-creatietraject van het project ‘Bouwen aan een circulaire Kempen’. Na twee geslaagde edities, organiseert Kamp C samen met zijn projectpartners VITO en Möbius een derde reeks. We bouwen verder op de ervaringen uit de twee vorige edities om zo de deelnemers nog beter te ondersteunen bij hun noden en vragen.

    Lees meer
  • Het project cVPP bekroont drie energieburgerbewegingen

    Kamp C maakte drie winnende burgerinitiatieven bekend die zelf energie willen opwekken. Zij namen deel aan de Open Oproep ‘Dromen Durven Doen | Samen sterk voor de energietransitie’ van het cVPP-project. ZuidtrAnt cvba-so & Stalinsstraat uit Deurne, Burgerlijke Maatschap Gummaar uit Mechelen en Klimaan CV uit Bonheiden kregen een cheque van 2000 euro en begeleiding om hun project verder te zetten.

    Lees meer
  • 3D-geprint huis in aantocht op Kamp C

    Binnenkort wordt een huis geprint op Kamp C. Achter de schermen wordt alles grondig voorbereid en stijgt het enthousiasme bij de partners van het project C3PO. De partners werken al geruime tijd samen. We spraken met de laatste drie projectpartners TRiAS architecten, groep van Roey en ViCre.

    Lees meer
  • Win de eerste 3D Print Award van Kamp C

    Kamp C daagt architecten, ontwerpers en studenten uit om 3D-betonprinten in de bouwsector te integreren. Kamp C gaat met een wedstrijd op zoek naar creatieve ontwerpen die 3D-printbaar zijn. De beste inzendingen maken kans op een 3D Print Award!

    Lees meer
  • Gezocht: circulaire innovatieve producten!

    3D-printen in de bouw is in de rest van de wereld sterkin opmars. Talloze mogelijkheden zoals het printen van tijdelijke huisvesting tot volledige appartementen worden al uitgevoerd. Met het project C3PO, “Cocreatie: 3D-Printen met Ondernemingen”, gaat Kamp C samen met haar partners een gebouw printen. Om dit gebouw mee vorm te geven zijn we nog op zoek naar innovatieve spelers die circulaire producten willen komen testen. Het gebouw zelf zal naast een showcase van 3D printen zo ook een demo worden van een circulaire gebouw dat een duurzaam verhaal vertelt naar de buitenwereld. Het gebouw zal een centrale plaats krijgen op onze site te Westerlo, die druk wordt bezocht door bouwprofessionelen, scholen, particulieren en overheden.
    Lees meer
  • Kamp C en Kontich zetten lokale energiehelden in de bloemetjes

    Kontich en Kamp C vierden de vierde verjaardag van de Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen van de VN. Deze 17 doelstellingen moeten van onze aarde een meer duurzame plaats maken tegen 2030. In 2019 trekken Kamp C en Kontich voluit de kaart van klimaat en energie. Kamp C stelde samen met energiecoöperatie ZuidtrAnt en het gemeentebestuur de energiemeesters voor. Zo kregen de inwoners de kans om een praatje met hen te slaan en zelfs meteen een afspraak te maken voor een huisbezoek.

    Lees meer
  • “Zelfs in onze vrije tijd zijn we bezig met C3PO”

    3D-printen in de bouw is in de rest van de wereld sterk in opmars. Talloze mogelijkheden zoals het printen van tijdelijke huisvesting tot volledige appartementen worden al uitgevoerd. Sinds februari experimenteren enthousiaste studenten van Thomas More Bouw met de 3D-betonprinter op Kamp C, dit is uniek in Europa. De printer is een onderdeel van het project C3PO, “Co-creatie: 3D-Printen met Ondernemingen”. Met C3PO willen Kamp C en de provincie Antwerpen deze innovatieve techniek versnellen in Vlaanderen. We strikten een gehaaste Siebe en Seppe voor een interview. Ze blikken graag terug op hun ervaringen.

    Lees meer
  • Van selectie naar gunning: interactie tussen opdrachtgever en opdrachtnemer

    ’t Centrum zal het eerste circulaire kantoorgebouw van België worden op de site van Kamp C in Westerlo. Via een Design, Build, Maintain & Energy opdracht heeft Kamp C de werkzaamheden binnen ’t Centrum in één opdracht uitgevraagd. In maart dit jaar koos een zeskoppige jury drie consortia voor de circulaire aanbesteding van het project ’t Centrum. Na de bekendmaking van de drie geselecteerde consortia, volgt nu een proces waarin opdrachtgever- en nemer met elkaar in dialoog gaan.

    Lees meer
Sluiten