Boek een rondleiding in ’t Centrum, expo biobased-circulair bouwen (CBCI) en industrialisatie van een totaalrenovatiepakket (INDU-ZERO). Bouwadviezen verlopen digitaal.

BEO-veld zorgt voor verwarming en koeling in ‘t Centrum

5 juli 2021 door Diana Grasso

Tenerga Beoveld 't Centrum.jpg

’t Centrum, het circulair kantoorgebouw op Kamp C, maakt gebruik van een BEO-veld. Tenerga, gespecialiseerd in toepassingen van hernieuwbare thermische energie, legde het BEO-veld aan. Jan Laga, CEO van Tenerga, legt uit waarom dit thermisch energiesysteem uiterst geschikt is in een circulair gebouw en licht de voordelen van ondiepe geothermie toe.

Wat is een BEO-veld?

Jan Laga: “BEO staat voor boorgat-energie-opslag. Verticale boringen tot 150 meter diep worden in een raster geordend met een tussenafstand van 6 tot 7 meter en in elk boorgat worden 2 U-lussen aangebracht waarin een water-glycol (antivries) mengsel circuleert. Deze U-lussen worden dan met elkaar verbonden aan de oppervlakte via een collector. De warmteuitwisseling met de bodem gebeurt dus doorheen de buiswanden. Deze buizen zijn gemaakt van heel stevig materiaal en hebben een uiterst lange levensduur want zijn niet blootgesteld aan UV-licht of aan de elementen. Alle boringen met U-lussen en de verbindingscollector worden ‘BEO-veld’ genoemd.”

Hoe werkt het?

Jan Laga: “In de zomer wordt de bodem in het BEO-veld (gemiddeld ongeveer 12 °C) gebruikt om koelte naar de oppervlakte te brengen die dan gebruikt wordt om het gebouw te koelen.

Hierdoor zal de bodem geleidelijk aan enkele graden opwarmen. Wanneer er in het daaropvolgende stookseizoen warmte nodig is, zal de circulatie van water-glycol bodemwarmte naar de oppervlakte brengen. In de technische ruimte wordt met behulp van een geo-warmtepomp water geproduceerd op 40°C. Hiermee zal dan het gebouw verwarmd worden. Tijdens de winter onttrekken we dus warmte aan de bodem en zal deze hierdoor enkele graden afkoelen. Na de winter kan de cyclus herbeginnen tegen het volgende koelseizoen. Wanneer het systeem volgens de regels van de kunst is ontworpen en deskundig wordt uitgebaat, zal het energieverbruik erg laag zijn en zal de bodem mooi in balans blijven.”

Waarom gebruiken jullie dit thermisch energiesysteem in een circulair gebouw?

Jan Laga: “Zoals reeds uiteengezet is het principe van geothermie het hergebruik van zomerwarmte in de winter. Het netto verbruik van nieuwe energie is hierdoor maximaal gereduceerd. Ook de energiekost is derhalve erg laag. Vanzelfsprekend komen er geen fossiele brandstoffen meer aan te pas. Elektriciteit is het enige wat nodig is en deze zal zoveel als mogelijk met duurzame bronnen worden opgewekt. Dit is ook de kern van de gedachte rond circulair bouwen.”

Wat zijn de voordelen van ondiepe geothermie?

Jan Laga: “De belangrijkste voordelen van ondiepe geothermie zijn:

  • Met grote voorsprong de laagste verbruiks- en onderhoudskosten; deze lage kosten laten toe de meer-investering van de boringen snel terug te verdienen.
  • Geen grote warmtewisselaars met ventilatoren aan de buitenzijde van het gebouw zoals bij conventionele koelsystemen of lucht-water warmtepompen. Deze zijn esthetisch en akoestisch vaak storend.
  • Gasloze systemen zijn mogelijk.
  • Duurzame energie met zeer lage milieu-impact.
  • Future proof: over enkele decennia is geothermie de standaard zoals nu reeds het geval is in diverse Europese landen.
  • Binnenin het gebouw is de verdeling van warmte en koude geruisloos en zonder hinderlijke, horizontale luchtverplaatsingen (koude tocht).
  • Grote positieve impact op EPB-score zodat vaak andere dure maatregelen (extra isolatie, speciaal glas, zonwering) minder nodig zijn.
  • Technologie is volledig matuur / geen functioneringsrisico’s.
  • Betere borging van de waarde van het gebouw in de toekomst.”

Wordt een BEO-veld vaak gebruikt in Vlaanderen? In welk soort bouwprojecten?

Jan Laga: “Geothermie wordt alom toegepast in Vlaanderen. Dit zowel voor particuliere woningbouw als voor grotere projecten zoals kantoren, collectief wonen, ziekenhuizen, commerciële centra ... De verstrengde bouwnormen betreffende isolatie / gebouwschil samen met de progressief warmere zomers doen de vereiste verwarmingsvermogens dalen en de vereiste koelvermogens stijgen. Nieuwe woningen zonder koeling hebben het risico van zomercomfortproblemen indien ze niet van koeling zijn voorzien bij aanvang. Geothermie is hiervoor veruit de beste oplossing.”

Hoelang duurt het om een BEO-veld aan te leggen?

Jan Laga: “De aanleg van een BEO-veld is - uiteraard afhankelijk van de grootte - een kwestie van enkele dagen tot weken en is goed inpasbaar in de planning van een bouwwerf. Een geothermiesysteem is niet of nauwelijks een factor die de bouwtijd langer maakt.”

aanleg BEOveld 't Centrum

Wat zijn de troeven van Tenerga in het circulair bouwproject? Hebben jullie al ervaring met circulaire gebouwen?

Jan Laga: “De belangrijkste troef van Tenerga in dit project is de uitgebreide ervaring met betrekking tot geothermie toegepast op gebouwen. Tenerga heeft nog maar weinig ervaring met circulaire gebouwen in het bijzonder.”

Was de keuze van ondiepe geothermie voor het project ‘t Centrum snel gemaakt? 

Jan Laga: “Voor een project van meer dan 1000 m2 is de keuze voor ondiepe geothermie bijna een no-brainer.  De laagst mogelijke CO2-footprint maakt het de meest ecologische oplossing maar het is meteen ook de meest economische oplossing. De bouwheer in dit project begreep snel dat de ontzorging die Tenerga aanbiedt waardevol is en dat de Total Cost of Ownership (installatiekost + operationele kosten over de levensduur) voor geo-klimatisatie gevoelig gunstiger is dan met om het even welk ander systeem.”

Foto's: BEO-veld ’t Centrum op Kamp C. Er zijn in totaal 18 verticale gaten geboord van elk 145 m diep. De sondes zullen met elkaar worden verbonden om zo een BEO-veld te vormen.

Meer info: www.tenerga.be

Labels:

  • Maatwerkbedrijf Kunnig verwerkt hout van Hangar 26 tot gevelbekleding van ’t Centrum

    Het Antwerps maatwerkbedrijf Kunnig heeft de gevelbekleding van de voormalige evenementenlocatie Hangar 26 klaargemaakt voor hergebruik bij de gevelafwerking in ’t Centrum. Kunnig gaf het hout een grondige opfrisbeurt. De houten balken krijgen nu een tweede leven als gevelbekleding in het circulair kantoorgebouw ’t Centrum op Kamp C.

    Lees meer
  • Isolatieplaten uit magnesium oxide in ‘t Centrum

    De wanden in ’t Centrum bestaan uit dampopen afwerkingsplaten vervaardigd uit magnesiumoxide. Deze grondstof heeft heel wat circulaire eigenschappen en is brandwerend. Bart D’Haese, Expert in Healthy Houses van EXIE NV en aannemer Joeri Beneens leggen uit. 

    Lees meer
  • Het belang van groenwanden in ’t Centrum

    In ’t Centrum komen groenwanden. Maar wat is het juist het belang van groenwanden? En welk effect hebben ze op circulariteit?

    Lees meer
  • Cellulair glas als keuze voor circulair dak in ‘t Centrum

    Voor het dakterras van het circulair kantoorgebouw ’t Centrum in Westerlo (België) werd gekozen voor cellulaire glasisolatie. Het kantoor wordt zo gebouwd dat het kan worden ontmanteld en heropgebouwd met de bestaande materialen. De keuze voor cellulaire glasisolatie van het materiaal geproduceerd door FOAMGLAS ® werd gemaakt omwille van drukvastheid, om het gewicht van de terrasbekleding aan te kunnen. Hieronder belichten we de vier redenen waarom cellulair glas als keuze voor een circulair dak in aanmerking komt.

    Lees meer
  • Cellulose houdt ’t Centrum warm

    Cellulose is het belangrijkste isolatiemateriaal in de gevels van ’t Centrum. Dit is papiervlokkenisolatie, die gemaakt wordt op basis van oude, gerecycleerde kranten. Waarom opteerde het bouwteam voor deze isolatie en wat zijn de voordelen? In dit artikel gaan we er dieper op in.

    Lees meer
  • Schelpenisolatie als vloerisolatie in ‘t Centrum

    Voor de vloerisolatie van ‘t Centrum opteerde het bouwteam voor schelpenisolatie. Teun Depreeuw van Ecoschelp legt uit.

    Lees meer
  • ’t Centrum kiest voor CLT

    Het circulair kantoorgebouw ’t Centrum is in volle opbouw op Kamp C. De draagconstructie bestaat uit CLT. Maar waarom kiest men juist voor CLT? Aannemer Joeri Beneens legt uit.

    Lees meer
  • ’t Centrum: gebouwd met cementloze funderingen dankzij het Interreg NWE URBCON-project

    Recent zette Kamp C, het provinciaal Centrum voor Duurzaamheid en Innovatie in de Bouw in Westerlo, de eerste stappen in de opbouw van ’t Centrum op haar site in Westerlo. Dit innovatief gebouw combineert verschillende pijlers van duurzaam bouwen tot het eerste circulaire kantoorgebouw van België. Een innovatief leerproces, waaruit heel de bouwsector inspiratie kan putten.

    Lees meer
  • Uitgelicht: de visie achter ’t circulaire kantoorgebouw ‘t Centrum

    Samen met een consortium van 7 bedrijven realiseert Kamp C in Westerlo een flexibel aanpasbaar kantoorgebouw. Met zijn weldoordachte circulaire ontwerp en een bewuste keuze van materialen, technieken en innovatieve bedrijfsmodellen moet dit gebouw, een katalysator zijn voor circulair bouwen in Vlaanderen en daarbuiten. We vroegen aan de bedrijfs-en projectleiders wat hun visie is op circulair bouwen en het circulair bouwconsortium.

    Lees meer
  • Consortiumleden van ’t Centrum aan het woord

    Het zijn bijzondere tijden op Kamp C. De bouw van ’t Centrum, het eerste circulaire kantoorgebouw van Vlaanderen is van start gegaan. De werken zijn volop aan de gang. De CLT-structuur staat er al en er wordt volop gewerkt aan het buitenschrijnwerk en het dak.

    ‘t Centrum is een realisatie van het bouwconsortium Kamp Circulair, bestaande uit zeven bedrijven en organisaties: aannemersbedrijf Beneens, engineeringbedrijf TEN, studiebureau Streng-th, fabrikant Muurtuin, architectenbureau West Architectuur, geothermisch adviesbureau Tenerga en de Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek (VITO).

    We hadden een gesprek met de leden van het consortium over hun ervaringen in deze nieuwe samenwerkingsvorm.

    Lees meer
Sluiten