Coronadienstverlening: De bouwadviezen, ook de bouwadviezen in de gemeenten, zullen digitaal doorgaan (telefonisch, via mail, Skype…). Wij staan klaar voor jouw bouwvragen via mail bouwadvies@kampc.be of telefoon 014/27 96 50. Het Infocentrum is gesloten tot 01/03/2021 maar we blijven telefonisch en via mail bereikbaar. Het conferentiecentrum de Basis is terug open. Activiteiten, evenementen of rondleidingen zijn jammer genoeg niet mogelijk.

Blog 24: De circulaire economie - de technische cirkel

25 september 2020 door Peter-Paul van den Berg

cropped blog 24.png

In de vorige blog gaf ik een kort overzicht van de circulaire economie dat bestaat uit twee cirkels: een biologische en een technische cirkel. De natuur is van zichzelf al circulair, dus daar hoef je in principe niet veel aan te doen. Behalve dan dat wij als mens die cirkel hebben verbroken en nu weer moeten gaan herstellen. De technische cirkel is een stuk complexer en bestaat uit een aantal cirkels die van binnen naar buiten lopen. In deze blog illustreer ik de werking van de technische cirkel aan de hand van een voorbeeld.

De technische cirkel staat hierboven afgebeeld. Je ziet daarbij dat er een aantal cirkels van binnen naar buiten lopen.

Walter Stahel, een van de grondleggers van de circulaire economie vatte de werking technische cirkel mooi samen: ‘Hoe kleiner de loop, hoe efficiënter het gebruik van producten. Met andere woorden: repareer niet wat niet kapot is, ga niet iets opnieuw maken wat gerepareerd kan worden, recycleer niet wat opnieuw gemaakt kan worden’.

iphone-3572354_1920. reparatie pixabayjpg.jpg

De circulaire smartphone

De smartphone is op dit moment zo’n beetje de antithese van een circulair product. Ieder jaar wordt de markt overspoeld met nieuwe modellen en worden wij als gebruikers verleid tot het dumpen van ons huidige model en het aanschaffen van het nieuwste van het nieuwste. Maar hoe zou de levensloop van een circulaire smartphone er uitzien?

Het begint met het ontwerp van de circulaire smartphone. Je moet ervoor zorgen dat de smartphone slim wordt ontworpen zodat je later makkelijk onderdelen kunt vervangen en dat kwalitatief hoogwaardige onderdelen worden gebruikt die zo lang mogelijk meegaan. Vervolgens begint de gebruiksperiode. Omdat de kwaliteit van het product hoog is, werkt alles lange tijd prima. Gaat een onderdeel op een gegeven moment stuk, dan wordt het gerepareerd of vervangen. Daarna kan het weer een lange tijd mee.

Een volgende fase breekt aan als de smartphone door de gebruiker van de hand wordt gedaan maar feitelijk nog te goed is om het leven te beëindigen. Het product wordt verkocht  of overgedragen aan een partij die ermee aan de slag gaat teneinde de levensduur te verlengen. De smartphone wordt dan helemaal uit elkaar gehaald en gecontroleerd, waarbij slecht werkende of versleten componenten worden vervangen door nieuwe. Het resultaat van dit proces levert een ‘refurbished’ smartphone.

Dat product kan als een goed werkend tweedehands apparaat nog weer een hele tijd mee met een nieuwe gebruiker. Als ook deze gebruiker de smartphone na verloop van tijd afdankt, dan wordt deze ontmanteld in losse componenten of onderdelen. De onderdelen worden stuk voor stuk beoordeeld. Sommige onderdelen zijn dan nog prima in orde en kunnen hergebruikt worden in andere nieuwe of refurbished smartphones. Het restant van de onderdelen dat niet meer bruikbaar is, wordt in afzonderlijke materialen gescheiden en hoogwaardig gerecycleerd tot grondstoffen voor een nieuwe reeks producten. In de ideale situatie maak je dan bij de productie van nieuwe smartphones uitsluitend gebruik van gerecycleerde grondstoffen en heb je geen nieuwe grondstoffen nodig. De hoogwaardige recyclage zorgt er tegelijk voor dat er nauwelijks afval wordt geproduceerd.

Modulair ontwerp

Het succes van de technische cirkel staat of valt met twee cruciale zaken: een modulair ontwerp van het product en een goede organisatie van het circulaire proces. Als het product is samengesteld uit afzonderlijke modules die goed op elkaar zijn afgestemd, dan kan het product gemakkelijk worden gedemonteerd en indien nodig opnieuw in elkaar gezet. Dit versnelt de processen van reparatie, refurbishment en ontmanteling van het product enorm. De eenvoudigste reparaties of vervangingen moeten door de gebruiker zelf kunnen worden gedaan.

Een tweede punt is dat de verschillende processen van de technische cirkel goed op elkaar afgestemd moeten worden. Het moet eenvoudig zijn om een reparateur te vinden als het product stukgaat, een refurbisher als de oorspronkelijke eigenaar van zijn product af wil en een partij die het product ontmantelt en recycleert als het product aan het eind van zijn levenscyclus is gekomen. Bij voorkeur kost het daarbij zo weinig mogelijk tijd en transportbewegingen om de volgende buitencirkel te bereiken.

Labels:

  • Blog 17: Circulaire gebiedsontwikkeling: hoe ziet een circulair bedrijventerrein eruit?

    De zevende en laatste pijler van het circulair bouwen betreft de circulaire gebiedsontwikkeling. Daarbij gaat het om het afstemmen van gebouwen met hun functies op elkaar op een zodanige manier dat het de circulaire economie bevordert en het aantal transportbewegingen met daaraan gekoppeld het energieverbruik vermindert. Er zijn twee belangrijke toepassingsgebieden, namelijk het circulaire bedrijventerrein en de circulaire stad of wijk. In deze blog kijk ik allereerst naar het circulaire bedrijventerrein.

    Lees meer
  • Corona geeft boost aan digitale bouwadviezen bij Kamp C

    Kamp C gaf vorig jaar (2020) welgeteld 860 bouwadviezen aan particuliere burgers. In 90% van de gevallen verliep dat volledig digitaal. Het nieuwe aanbod, dat omwille van corona in het leven werd geroepen, wordt duidelijk gesmaakt. Deze online service blijft dan ook in het aanbod van Kamp C opgenomen, ook na de coronacrisis.

    Lees meer
  • Bouw van Vlaamse Housing 4.0. Energy pilot nadert

    Hoe maak je nulenergiewoningen voor iedereen haalbaar? Kamp C en de provincie Vlaams-Brabant zijn met het Europees project ‘Housing 4.0. Energy’ de uitdaging aangegaan. Samen met 8 partners uit Vlaanderen, Nederland, Duitsland, Ierland en het Verenigd Koninkrijk, onderzoeken we de mogelijkheden van innovatieve technieken en materialen om CO2-neutraal te bouwen. In het Vlaams-Brabantse Huldenberg en op een aantal sites in het buitenland worden energiezuinige 'piloothuizen' gebouwd. Hoe ver staan ze al?

    Lees meer
  • Het SOLARISE project laat de zon schijnen voor alle burgers

    Kamp C vindt het belangrijk om bij nieuwbouw en renovatie energetisch performante constructies na te streven. Deze taak werd al opgenomen in de dagelijkse werking van Kamp C en via het Interreg-project SOLARISE zal dit nog verder uitgebouwd worden.

    Lees meer
  • URBCON lanceert aanbesteding voor Gentse pilot

    Het URBCON-project reduceert de CO2-uitstoot van betonconstructies door primaire grondstoffen te vervangen door bijproducten zoals metaalslakken en verbrandingsassen. De URBCON-partners ontwikkelen deze betonmixen en zullen ze testen en demonstreren in 3 pilots. De Stad Gent schreef een aanbesteding uit voor de bouw van haar pilootproject: een evacuatietrap in duurzaam beton voor de basisschool ‘De Zonnepoort’.

    Lees meer
  • Helpt een wijkaanpak om woningen energiezuinig te renoveren?

    Kan een wijkaanpak het verschil maken om burgers te overtuigen om hun woning energiezuinig te renoveren? Dat is de hamvraag van het wijkrenovatieproject SHINE. Sinds 2016 rolden we tal van acties uit met een ‘bottom-up’ benadering: zoals het opleiden van vrijwillige energiemeesters met tips en tricks om energie te besparen, het uitvoeren van wijkrenovatieprojecten, het inschakelen van renovatiecoaches om burgers te ondersteunen bij doorgedreven renovaties …

    Lees meer
  • CBCI white paper: vijf essentiële zaken voor succesvolle circulaire biobased bouwinitiatieven

    Deze eerste publicatie van het CBCI-project (Circular Bio-based Construction Industry) is getiteld “Five Essentials for Successful Circular Bio-Based Construction Initiatives”, en is een praktische gids gericht op vastgoedprofessionals, (publieke) vastgoedeigenaren en (project)ontwikkelaars. In deze White Paper worden enkele van de uitdagingen rond biobased en circulariteit besproken. Daarnaast wil de White Paper illustreren hoe men succesvoller kan zijn in het nemen van circulaire en biobased bouwinitiatieven.  

    Lees meer
  • 'Energieneutraal hoeft niet duur te zijn'

    Kost het een kapitaal om een energieneutrale woning of een passiefhuis te bouwen? Dat kan, maar hoeft niet zo te zijn. Architectenbureau Jan Stranger en Centrum voor Duurzaamheid en Innovatie in de Bouw Kamp C verklappen hoe energieneutraal bouwen en renoveren financieel haalbaar wordt.

    Lees meer
  • Aangepaste energiepremies in 2021

    Wat verandert er aan de energiepremies in 2021? We zetten het op een rijtje.

    Lees meer
  • 13 tips om te besparen op strijken

    Wist je dat je energiezuinig kunt strijken? De experten van Kamp C geven enkele creatieve tips waar je jaarlijks tientallen euro’s mee kunt besparen.

    Lees meer
Sluiten