Update: het infoloket op dinsdag zal digitaal doorgaan. Dit betekent dat er op donderdag een fysiek bouwadvies mogelijk is op afspraak op Kamp C. Echter geven we de voorkeur aan digitale bouwadviezen (telefonisch, via mail, Skype…). De bouwadviezen in de gemeenten gaan gewoon door. Contacteer ons via mail of telefonisch voor een bouwadvies op T 014/27 96 50 of info@kampc.be. Het dragen van een mondneusmasker is verplicht in publieke gebouwen. Dit geldt ook in het Conferentiecentrum ‘De Basis’ en bij rondleidingen. * Bereikbaarheid Kamp C: De afrit voor verkeer vanuit Antwerpen en de oprit voor verkeer richting Hasselt aan Herentals-Oost (Olen Centrum) zijn afgesloten tot midden december 2020.

Blog 23: De circulaire economie - een overzicht

28 augustus 2020 door Peter-Paul van den Berg

foto blog 23.JPG

In de vorige blog gaf ik aan dat om onze planeet - en daarmee ook onszelf - te redden van de ondergang, het roer volledig om moet. Van een verspillende en vervuilende maatschappij  moeten we op weg naar een duurzame samenleving. Gelukkig zien we overal de tekenen verschijnen dat het roer inderdaad om aan het gaan is. Er zijn vele wegen die ons leiden naar die duurzame samenleving zoals de digitale transformatie, de deeleconomie en de energietransitie. Echter de belangrijkste weg is toch wel die van de circulaire economie. Maar wat is die circulaire economie nu eigenlijk?

De term ‘circulaire economie’ is vooral bekend geworden door de Ellen MacArthur Foundation, die tevens het circulaire-economieraamwerk heeft ontwikkeld. De figuur hierboven geeft dat raamwerk weer. 

In het raamwerk zijn twee cirkels afgebeeld. Links staat de biologische cirkel. De natuur is van zichzelf circulair. De cradle to cradle-filosofie noemt dat: ‘afval is grondstof’. Denk daarbij aan de gevallen bladeren in de herfst. Aan de ene kant is het afval van de boom, aan de andere kant is het door het natuurlijke verrottingsproces een grondstof voor een nieuwe generatie boombladeren.

Eenzelfde verhaal geldt voor de ontlasting en urine van dieren en mensen: ook die bevatten belangrijke voedingsstoffen voor de groei van gewassen. En oorspronkelijk werd die ontlasting ook direct teruggegeven aan de natuur. Het probleem is echter dat onze (post)industriële maatschappij de natuurlijke werking van de biologische cirkel heeft verbroken. Voedselresten en plantaardig afval gooien wij veelal bij het restafval, dat vervolgens wordt verbrand. De menselijke ontlasting en urine – het resultaat van de vertering van ons voedsel – wordt via een gesloten rioolsysteem weggespoeld en gaat door de bestaande zuiveringsmethoden volledig verloren als voedingsstof.

De circulaire oplossing is om de gebroken cirkel weer te herstellen. De technieken daarvoor bestaan reeds, maar worden nog maar mondjesmaat toegepast. Door een gescheiden inzameling en aparte verwerking van het gft-afval kan het biologische afval omgezet tot compost voor de landbouw en biogas voor levering aan het gasnet. Waterbedrijf Waternet doet in de nieuwe Amsterdamse wijk Buiksloterham een proef met vacuümtoiletten gekoppeld aan een rioleringssysteem dat uitsluitend het toiletafval afvangt en de ontlasting en urine omzet in biogas en in fosfaat voor gebruik in kunstmest. Als we dit soort technieken straks overal ter wereld gaan toepassen en met name in de grote steden, dan hebben we daarmee de biologische cirkel grotendeels hersteld.

De grote slag

De grote slag die moet worden gemaakt, is om ook de niet-biologische producten en materialen circulair te maken. Dat wordt de technische cirkel genoemd en die staat rechts in het raamwerk afgebeeld. Dat circulair maken van de technische kant gaat niet vanzelf, maar is alleen mogelijk door een ander ontwerp van producten en een goede organisatie van hun levenscyclus. Daarom is de technische cirkel ook een stuk complexer dan de biologische. Het gaat om een reeks van cirkels die van binnen naar buiten lopen en steeds wijder worden, dat wil zeggen: steeds verder af komen te staan van het oorspronkelijke product. Het doel daarbij is om producten en materialen zo lang mogelijk en zo hoogwaardig mogelijk in de cirkel te houden.

Walter Stahel, een van de grondleggers van de circulaire economie vatte de werking technische cirkel mooi samen. Al in 1976 schreef Stahel een rapport voor de Europese Commissie waarin hij de visie beschreef van de economie als een aantal opeenvolgende loops die van binnen naar buiten lopen: ‘Hoe kleiner de loop, hoe winstgevender en efficiënter het gebruik van producten. Met andere woorden: repareer niet wat niet kapot is, ga niet iets opnieuw maken wat gerepareerd kan worden, recycleer niet wat opnieuw gemaakt kan worden.’ Je herkent in deze woorden meteen de technische cirkel. In de volgende blog doorlopen we deze cirkel aan de hand van een voorbeeld, zodat het proces nog duidelijker wordt.

Labels:

  • Blog 22: Deeleconomie - Het roer wordt omgegooid

    Onze planeet is uitgeput, vervuild en verarmd. Dat komt vooral door onze verkeerde mindset van eeuwige groei – het moet altijd meer dan de vorige keer – en ons verspillende gedrag van take, make and dispose: we nemen grondstoffen, maken daar spullen van en gooien die na enige tijd weg. Willen we dit niet totaal uit de hand laten lopen, dan moet het roer radicaal om. En dat is gelukkig het proces dat overal gaande is. Dat gaat deels bewust en deels onbewust. Het begint allemaal met een geleidelijke verandering in ons denken.

    Lees meer
  • Blog 21: Duurzaamheid en innovatie - verder kijken

    Ik heb het in deze blogserie tot nog toe vooral over de noodzaak van duurzaamheid en innovatie in de bebouwde omgeving gehad en hoe het model van circulair bouwen daarbij een belangrijke rol speelt. Dat is ook logisch want Kamp C heeft de bebouwde omgeving als primair aandachtsgebied. Maar de noodzaak voor duurzaamheid en innovatie is overal nodig. In de komende blogs kijk ik naar ontwikkelingen buiten de bebouwde omgeving. Ik begin met het grote plaatje van waarom duurzaamheid en innovatie eigenlijk nodig zijn.

    Lees meer
  • Blog 20: Leren van andere sectoren - deel 2

    In de vorige blog maakten we kennis met Jeroen Troost en hoe hij zich als bouwondernemer liet inspireren door andere sectoren. Hij startte in 2014 een bedrijf met het idee de woningmarkt radicaal te vernieuwen door het ontwerpen en industrieel produceren van betaalbare, modulaire huizen onder de merknaam KLIKhuizen. Het missiestatement daarbij was “huizen produceren als auto’s, verkopen als telefoons en recyclen als petflessen”. In de vorige blog gingen we in op het eerste aspect: “huizen produceren als auto’s”. In deze blog kijken we naar hoe de beide andere aspecten van de missie vertaald werden naar innovatieve bouwconcepten.

    Lees meer
  • Besparen met een zonneboilercombi

    Heb je er ooit al eens aan gedacht om je water te verwarmen door zonnestraling? Met een zonneboilercombi bespaar je tot 225 euro per jaar. Kamp C ontwikkelde een infobrochure dat je op weg helpt. Download hier het infofiche.

    Lees meer
  • Je woning verduurzamen met de infofiches van Kamp C

    Wil je zelf aan de slag om je woning duurzamer te maken? Wil je meer weten over maatregelen die je kunt toepassen in je woning? Kamp C, het Provinciaal Centrum voor Duurzaamheid en Innovatie in de Bouw, ontwikkelde infofiches die je op weg helpen om in één dag, één maand of in stappen je woning te verduurzamen. Je kunt ze makkelijk downloaden via de website of ophalen bij Kamp C in Westerlo.

    Lees meer
  • Iris vertelt over de Samen Duurzamer Wonen tool

    Iris Moonen, werkzaam als PDeng trainee bij de Technische Universiteit Eindhoven, ontwikkelt in project EnergieNeutraal Levensloopbesteding Bouwen (ENLEB) een tool waarmee particuliere woningeigenaren een persoonlijk advies krijgen over hoe ze hun huis kunnen verduurzamen. In dit interview vertelt ze over de tool en haar ervaring bij de ontwikkeling ervan.

    Lees meer
  • Asbest verwijderen: kiezen voor subsidies en zelf aan de slag

    Asbest in een woning houdt heel wat gezondheidsrisico’s in. Asbest kan voorkomen in daken en gevels die bestaan uit asbestcementleien of -golfplaten. Ga je asbest laten verwijderen? Dan kun je bij jouw stad of gemeente terecht voor informatie over welke initiatieven er lopen rond subsidies voor asbestafbouw. Wil je zelf aan de slag? Kamp C ontwikkelde een infofiche over asbest om je op weg te helpen.

    Lees meer
  • De vier interieurfinalisten van de 3D Print Awards!

    Over drie weken worden de winnaars van de 3D Print Awards bekend gemaakt. Deze week werpen we een blik op de finalisten van de categorie ‘interieurtoepassingen’.

    Lees meer
  • Dit zijn de eerste 3 finalisten van de 3D Print Awards!

    Elke week tonen wij drie finalisten en op 8 september maken we de winnaar van de 3D Print Awards bekend. Deze week ontdek je de ontwerpen in de categorie ‘exterieur’.

    Lees meer
  • Een karrenspoor als oplossing voor infiltratie van regenwater

    Een leuke staycation en een hittegolf. Het doet ons denken aan een exotische vakantie in eigen land. Ons klimaat is aan het veranderen, zelfs de tuinarchitect voelt het. Sammy Deburggraeve licht de klimaatverandering toe en vertelt hoe je je oprit kunt veranderen in een karrespoor zodat het hemelwater vrij infiltreert in de bodem.

    Lees meer
Sluiten