Blog 3: Onze visie op de duurzame samenleving

13 november 2018 door Peter-Paul van den Berg

In de vorige blog heb ik het gehad over wat er fundamenteel mis is met de manier waarop we als samenleving met onze planeet en met elkaar omgaan. In deze blog wil ik het hebben over hoe het anders kan en moet, namelijk onze visie op de transitie naar een duurzame samenleving. Wat het wel en niet is, maar ook hoe we daar moeten komen.

De visie op hoofdlijnen

Waar de wereld mee bezig is, is de transitie naar een duurzame samenleving waarin we de balans aan het herstellen zijn. De balans met de planeet, met de samenleving en met onszelf. Deze transitie gaat deels bewust en deels onbewust. Het vindt al plaats. Maar die transitie loopt langs 250 sporen, allemaal verschillende wegen die naar die duurzame samenleving leiden. Er is niet één oplossing, niet één juiste weg. Het omvormen van een lineaire naar een circulaire economie is een belangrijke hoofdweg. Daarin gebruiken we idealiter geen nieuwe grondstoffen en produceren we geen afval. Een andere hoofdweg is de energietransitie, het overstappen van het gebruik van fossiele brandstoffen naar hernieuwbare energie op basis van zon, wind, aardwarmte en water. Maar er zijn nog zoveel meer wegen zoals de deeleconomie, de digitalisering van producten en diensten, een duurzame voedselvoorziening en ook duurzaam bouwen. Het zijn allemaal grotere en kleinere wegen die leiden naar datzelfde doel: een duurzame samenleving.

Goede en verkeerde activiteiten

Alleen is dat doel niet precies omschreven. Dat kan ook niet. Het geeft vooral een richting aan. Je weet welke activiteiten de duurzame samenleving dichterbij brengen en welke activiteiten dat niet doen. Het met alle geweld en tegen hoge kosten uitknijpen van de laatste resten olie en gas verstopt in gesteente en teerzand brengt je niet dichterbij. Het plaatsen van zonnepanelen op je dak of het aanleggen van een windmolenpark op zee brengt je wel dichterbij. Het neerzetten van een nieuwe megasupermarkt buiten de stad zoals Uplace even buiten het Vlaamse Vilvoorde brengt je niet dichterbij. Het opzetten van een boodschappenbezorgdienst zoals het Nederlandse Picnic doet dat wel. Want wat is beter voor het milieu, tienduizend auto’s die wekelijks af en aan rijden naar die megasupermarkt of tien elektrische wagentjes die in een optimaal berekende route de online bestelde boodschappen thuisbezorgen? Elk jaar een nieuwe smartphone aanschaffen terwijl de oude het nog prima doet, is niet de juiste richting.

In beweging komen

Dat de duurzame samenleving een betrekkelijk vage omschrijving heeft, is overigens geen slechte zaak. Stel dat je het precies zou definiëren, inclusief alle stappen daarnaartoe. Dat is niet goed. Want als je jezelf vastlegt op het doel en op de meest optimale manier om daar te komen, dan sluit je jezelf af voor alternatieve oplossingen. Oplossingen die misschien veel beter zijn dan jij nu zou kunnen bedenken. Veel Europese projecten op het gebied van duurzaamheid zijn precies om die reden mislukt. Ze waren teveel bezig met het doel zo perfect mogelijk te beschrijven en de meest optimale route daarnaartoe te bedenken. Het enige dat ze daarbij vergaten, was om gewoon in beweging te komen. Het juiste pad vormt zich namelijk vanzelf wanneer je onderweg bent en niet wanneer je er vanuit je kantoortje over nadenkt. Als je innoveert en aan oplossingen voor de toekomst werkt, dan kun je ook niet heel erg nauwkeurig plannen. De setting verandert, de technologie verandert zeker en je kennis en inzicht veranderen. Je moet experimenteren, kleine stapjes zetten, evalueren, bijstellen en desnoods opnieuw beginnen. Sommige experimenten zullen slagen, andere niet. Je moet niet bang zijn om fouten te maken. En als het proefproject aan het eind succesvol is, dan ga je opschalen. Maar succesvol of niet, de informatie moet gedeeld en verspreid worden, zodat anderen ervan kunnen leren en volgende stappen kunnen zetten. Het belangrijkste van de doelstelling van de duurzame samenleving is dus dat je in beweging komt en stappen zet in de richting van het doel.

Labels:

  • Blog 11: Circulaire businessmodellen: product als dienst

    Circulaire businessmodellen moeten ervoor zorgen dat het voor producenten financieel-economisch aantrekkelijk wordt om hun producten zo duurzaam en circulair als mogelijk te maken. In de vorige blog zagen we dat het traditionele verkoopmodel van de lineaire economie ertoe leidt dat de levensduur van producten bewust wordt verkort waardoor deze veel te snel op de afvalberg terecht komen. Dat moet anders. Maar kan dat ook?

    Lees meer
  • Blog 10: Circulaire businessmodellen: geplande veroudering in het lineaire model

    In onze vorige blog hebben we het hoofdstuk over circulair aanbesteden afgerond. In de komende edities komen enkele circulaire businessmodellen aan bod. We beginnen met het leveren van producten als een dienst. Om dat innovatieve model te kaderen, bespreken we eerst een fundamentele constructiefout in het traditionele, lineaire businessmodel: de geplande veroudering.

    Lees meer
  • Blog 9: Aanbesteden via ‘Rapid Circular Contracting’: meer innovatie en creativiteit

    In onze vorige blog zoomden we in op een eerste vorm van circulair aanbesteden, waarbij een Bouw Informatie Model (BIM) de rol van de hoofdaannemer overneemt. Deze keer komt de tweede variant aan bod: ‘Rapid Circular Contracting’ (RCC). Een circulair aanbestedingsmodel dat maximaal ruimte laat voor innovatie en creativiteit.

    Lees meer
  • Blog 8: Aanbesteden via een Bouw Informatie Model: minder kosten, meer kwaliteit

    Kamp C wil de bouwsector stap voor stap inwijden in alle zeven pijlers van het circulaire model. In onze vorige blogs bespraken we al het gebruik van circulaire materialen en de kunst van het circulair ontwerpen. Deze keer is het de beurt aan circulair aanbesteden: een vorm van aanbesteden die ambities centraal stelt, bijvoorbeeld via een Bouw Informatie Model (BIM).

    Lees meer
  • Blog 7: Flexibel bouwen dankzij een circulair ontwerp

    Circulair bouwen zal grote veranderingen teweegbrengen in de bouwwereld. Om de sector alvast vertrouwd te maken met de nieuwe manier van bouwen, bespreekt Kamp C de zeven pijlers van het circulaire model. Zo ging onze vorige blog over het gebruik van circulaire materialen. In dit artikel komt de tweede pijler aan bod: circulair ontwerpen.

    Lees meer
  • Blog 6: Circulaire materialen sluiten de kringloop in de bouw

    Kamp C wil de transitie naar circulair bouwen faciliteren door de bouwsector vertrouwd te maken met alle aspecten ervan. In onze vorige blog introduceerden we de zeven pijlers van circulair bouwen. Deze blog gaat dieper in op de eerste pijler: het gebruik van circulaire materialen.

    Lees meer
  • Blog 5: Circulair Bouwen

    Kamp C richt zich specifiek op de verduurzaming en innovatie van de bebouwde omgeving. De bouwsector is op dit moment echt nog een toonbeeld van de lineaire economie van take, make and dispose waarbij veel grondstoffen worden verbruikt en veel afval wordt geproduceerd. Ook is de bouwwereld erg traditioneel in denk- als in werkwijze. Om de bouwsector aan de hand mee te nemen in de transitie naar een duurzame samenleving hebben wij bij Kamp C het Circulair Bouwen ontwikkeld, een integrale visie op de toekomst van verduurzaming en innovatie van de bebouwde omgeving die rust op zeven pijlers.

    Lees meer
  • Blog 4: De Ceuvel, een prachtig transitieproject

    De vorige keer heb ik het gehad over onze visie op de transitie naar een duurzame samenleving. Wat het wel en niet is en ook hoe we daar moeten komen. Ik gaf aan dat het belangrijk is om gewoon in beweging te komen. Dat betekent starten vanuit een betrekkelijk vaag omschreven doel en onderweg gewoon dingen te gaan experimenteren. Denk groot, maar begin klein. Veel megaprojecten verzanden namelijk in het vooraf exact willen definiëren en plannen van het project. En dat werkt niet bij transitieprojecten. In deze blog geef ik een voorbeeld van hoe het wel kan.

    Lees meer
  • Blog 2: De sprinkhanenplaag

    Wij zijn als samenleving ‘in transitie’  …. onderweg naar een duurzame samenleving. In deze blog wil ik je laten zien waarom die transitie nodig is. Want pas als we dat inzicht hebben, zijn we bereid om te veranderen.

    Lees meer
  • Blog 1: Nieuwe blog gidst bouwsector door de transitie

    Onze samenleving moet dringend evolueren naar meer duurzaamheid en innovatie. Hoe verloopt die transitie in de bouwsector en welke rol kan Kamp C daarin spelen? Directeur Peter-Paul van den Berg toont de weg in een nieuwe, inspirerende blog.

    Lees meer
Sluiten